3:14 صبح | ۱۳۹۸ دوشنبه ۲۹ مهر
کد خبر: 30227 تاریخ انتشار: ۱۳۹۳ دوشنبه ۹ تير - 1:48 عصر ارسال به دوست نسخه چاپی
به بهانه آوارگی دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی

توسعه علمی، از شعار تا واقعیت

می توان با چندین دلیل دیگر از لحاظ نظری توسعه علمی را یكی از بنیانهای توسعه یك جامعه دانست و نویسنده این سطور به بحث توسعه صنعتی اشاره كرد تا ملموستر باشد. نكته اینجاست علم به عنوان یك نهاد مانند هر نهاد دیگر دارای كنشكرانی است. هر نهاد بدون كنشگران آن بی معناست و سریع به كرختی خواهد افتاد. كنشگران اصلی نهاد علم دانشجویان و اساتید و پژوهشگران هستند.

 گفت و گو نیوز/گروه دانشگاه: دوستی كه به تازگی از سفر مطالعاتی به یكی از دانشگاههای آمریكا برگشته بود، بیان می كرد: «یك روز با یكی از استادان مشهور در تخصص خود، در دانشگاه مشغول گپ و گفت بودیم. با هم به چند نقطه دانشگاه رفتیم. به كتابخانه دانشگاه رفتیم، همانطور كه با بقیه افراد از دانشجو در هرمقطعی تا استاد در هر رتبه ای برخورد می شد، با من و او نیز برخورد می شد؛ ساده، بی تكلف با روی باز و احترام تمام. هیچ تفاوتی بین من و این استاد مشهور نبود. همین رفتار دقیقا در سالن غذاخوری نیز اتفاق افتاد. این دوست اضافه می كرد با اینكه من دانشجوی میهمان بودم ولی حداقل هفته ای دو بار رئیس دانشكده به كتابخانه می آمد و در مورد وضعیت من سئوال می كرد و از نیازهای من جویا می شد. از طرفی دیدن این رئیس دانشكده بسیار آسان بود. اتاقی داشت بدون هیچ تشكیلات اداری یا وقت ملاقات، ساده مانند تمام اعضای هیئت علمی. فقط خود را مسئول تر می دانست.» 

با اشاره ی به این موضوع که از زبان دوستی تازه از امریکا برگشته نقل شده بود، درباره ی رفتاری که مشابه آن در دانشگاههای كشورهای غربی كم دیده و شنیده نشده است، و به بهانه ی خبری که این روزها می شنویم؛ اینکه دانشجویان تحصیلات تكمیلی دانشگاه شهید بهشتی در تابستان امسال بعلت واگذاری خوابگاه آواره خواهند شد و نتیجه مذاكره و گفتگو با مسئولین دانشگاه عملا بی نتیجه بوده و هیچ یك از مسئولین حاضر به پاسخگویی نیز نشده است، ذكر چند نكته خالی از لطف نیست:
1- نهاد علم دو یافته اساسی را همواره فراهم می كند: یكی تولید "ایده" است و دوم تولید"داده". ایده و داده هر دو قابل تبدیل به هم هستند. در حقیقت داده شكل عددی شده (digitize) ایده می‌باشد. این داده خود را به صورت "فن" نمایان می سازد و فن به عنوان بنیان تكنولوژی در اختیار صنعت قرار می گیرد.
2- می توان با چندین دلیل دیگر از لحاظ نظری توسعه علمی را یكی از بنیانهای توسعه یك جامعه دانست و نویسنده این سطور به بحث توسعه صنعتی اشاره كرد تا ملموستر باشد. نكته اینجاست علم به عنوان یك نهاد مانند هر نهاد دیگر دارای كنشكرانی است. هر نهاد بدون كنشگران آن بی معناست و سریع به كرختی خواهد افتاد. كنشگران اصلی نهاد علم دانشجویان و اساتید و پژوهشگران هستند.
3- كنشگران نهاد علم برای تولید این كالای مهم احتیاج به بستر مناسب و امكانات لوجستیكی كامل دارند. عملا هر كنشگر بدون امكان از حالت كنشگری خارج و كاملا منفعل می گردد. با این تفسیر نكته اینجاست با توجه به چنین امكانات حداقلی كه در اختیار دانشجویان-آن هم در مقطع تحصیلات تكمیلی-گذارده می شود چه انتظاری در زمینه تولید علم می توان داشت؟
4- آیا صرفا با افزایش كمی تعداد دانشجو می توان به توسعه علمی دل بست؟ هنگامی كه دانشگاه شهید بهشتی –وبسیاری از دانشگاههای تهران-برای درآمد زایی هرچه بیشتر تمامی فضای و امكانات رفاهی و آموزشی خود را واگذار می كند، هنگامی كه همین دانشگاه و خیلی از دانشگاههای معتبر تهران و ایران به دنبال كوچكترین فرصت برای واگذاری فضای آموزشی و رفاهی خود برای برگزاری آزمونهای مختلف از علمی تا استخدامی و المپیادهای ورزشی اند، هنگامی كه بسیاری از منابع كتابخانه های این دانشگاههای حتی در زمینه كتب فارسی روزآمد نیستند، هنگامیكه هیچ بودجه مصوبی برای فرصت های مطالعاتی و حضور در كنفرانسها وجود ندارد و اگر دارد دانشجو از آن بی خبر است!!، هنگامیكه 3 تا 4 نفر دانشجوی دكتری را در فضای یك اتاق یك نفره اسكان می دهیم و بالاخره هنگامی كه خوابگاه دانشجویی-حداقل امكانات یك دانشجو-واگذار می گردد دیگر چیزی از نهاد علم  و كنشگرانش باقی نمی ماند.
5- نكته آخر اینكه در كشور ما نهاد علم در سالهای اخیر به دلیل هیمنه سیاست بر آن آسیب های فراوان دیده است. از بورسیه 3000 تایی گرفته تا صرف بودجه های آموزشی و پژوهشی در مصارف نامعلوم. چنین فضایی كار را بجایی رسانده كه گاه باید اندیشید كه كسی به فكر دانشجو و دانشگاه هست؟! این وضعیت كار را بجایی رسانده كه برای یك خواسته معمولی و به حق دانشجوی تحصیلات تكمیلی یكی از دانشگاههای معتبر كشور كار به بی توجهی و "تهدید و ارعاب"كشیده می شود. توسعه علمی یك واقعیت است و این امر به كمك همین كنشگران ممكن می شود. توجه به علم اگر می خواهد شعاری نباشد باید به دانشجو و دانشگاه نگاهی ابزاری نداشته باشیم و افرادی مسئول را عهده دار امور دانشگاه كنیم. 
 


نظر شما
نام:
پست الکترونیکی:  
نظر شما:  
کد امنیتی: