9:18 صبح | ۱۳۹۹ شنبه ۱۷ خرداد
کد خبر: 60791 تاریخ انتشار: ۱۳۹۸ دوشنبه ۲ دي - 12:06 صبح ارسال به دوست نسخه چاپی

فریاد محرومیت در کوهستان

گفتگونیوز/ گروه اجتماعی: فرهاد و آزاد خسروی تنها کسانی نبودند که در راه پرمخاطره کولبری جانشان را از دست دادند، پیش از این هم کولبران زیادی در مرزهای غربی کشور از کوه سقوط کردند؛ اسیر بهمن شدند یا با گلوله مرزبانی از پای درآمدند اما روایت دردناک این دو برادر بیش از همیشه توجه افکار عمومی را به محرومیت مردمان ساکن مرزهای غربی کشور جلب کرد.

هفته گذشته فرهاد و آزاد خسروی دو برادر ۱۴ و ۱۷ ساله از خانواده‌ای ۶ نفره با پدری معلول و از کار افتاده برای کسب درآمد به جمع گروهی از کولبران می‌پیوندند، در میانه مسیر این گروه با برف و کولاک مواجه می‌شوند و آزاد برادر بزرگتر گرفتار می‌شود. فرهاد به همراه برخی دیگر از اعضای گروه برای آوردن کمک به سمت شهر می‌روند اما او نگران از حال برادر مجددا به سمت او برمی‌گردد و در این مسیر مفقود می‌شود. پیکر بی‌جان فرهاد سه روز بعد در حالی پیدا می‌شود که مشت‌های گره کرده و خونین او حکایت از تلاشش برای ورود به یک کلبه کشاورزان فصلی در مسیر بود که البته ناکام ماند.

انتشار تصویر فرهاد واکنش گسترده‌ای را در فضای مجازی از سوی فعالان سیاسی، رسانه‌ای و همچنین فعالان اجتماعی به دنبال داشت. مراسم تشییع پیکر فرهاد خسروی بر دستان مردم مریوان نیز بازتاب‌های زیادی داشت، ‌مردم مریوان در این مراسم تکه‌ای  نان را به نشانه آنچه فرهاد و آزاد به دنبالش بودند در دستان خود گرفته بودند.

شاید تا چند سال گذشته خیلی‌ها نمی‌دانستند که مردمانی در مناطقی از کشور هستند که با کولبری امرار معاش می‌کنند، اما امروز تصویر واضح‌تری از کار کولبرها در بین مردم جامعه وجود دارد.

کولبرها -که در مناطق غربی کشور باری بر دوش می‌گذارند و پس از طی مسیری مشخص آن را به صاحبش در آن‌سوی مرز تحویل می‌دهند- به دو دسته رسمی و غیررسمی تقسیم می‌شوند؛ کولبران رسمی «بار مجوزدار» حمل می‌کنند، کارت تردد قانونی دارند و از مرز رسمی مسافتی مشخص را طی می‌کنند. غیررسمی‌ها اما مسیر طولانی و پرخطرتری را طی می‌کنند. آنها عموما بار بدون مجوز دارند و ناچارند مسیر غیرقانونی را برای در امان ماندن از تیر مرزبانان در شب طی کنند. شب‌رو بودن برای آنها مخاطرات دیگری هم دارد از پرت‌شدن در کوه تا گرفتار شدن در دام حیوانات وحشی!

دلیل عمده‌ روی‌آوردن به کولبری در مناطق مرزی غرب کشور که هم بین زنان و هم مردان رواج دارد، نبود شغل و درآمد جایگزین است که علت آن هم بی‌توجهی به سرمایه‌گذاری در مناطق غرب کشور و نبود کارخانه در این مناطق است. بسیاری از کولبران می‌گویند اگر شغلی با درآمد حداقلی یک تا یک و نیم میلیون تومان هم داشته باشند دست به این کار پرخطر نمی‌زنند.

کولبران که اغلب از بین جوان‌ترها هستند و بسیاری از آنها هم تحصیلات دانشگاهی دارند، اگر از مخاطرات کارشان در امان بمانند با آسیب‌های شدید جسمی مواجه می‌شوند؛ آنها برای اینکه در مدت زمان کم به پول بیشتری برسند بارهای سنگین‌تری را حتی تا ۲۵۰ کیلوگرم به دوش می‌کشند.

حدود دو سال گذشته بود که جمعی از نمایندگان در پی بروز برخی حوادث ناگوار برای کولبران طرح ساماندهی کولبران را تهیه و تقدیم مجلس کردند.

رسول خضری نماینده پیرانشهر هدف این طرح را حل معضل و ابرچالش بیکاری و ساماندهی معابر مرزی کشور اعم از کولبری و ایجاد اشتغال مولد و پایدار درمرزهای کشور عنوان کرد و گفت که در این طرح سرمایه گذاری در قالب تعاونی جهت ساماندهی کولبران و ایجاد بازارچه‌های مرزی پیش‌بینی شده است.

البته یک فوریت این طرح علیرغم داشتن امضای ۱۵۶ نفر از نمایندگان به تصویب مجلس نرسید و طرح به صورت عادی به کمیسیون‌های اصلی و فرعی مربوطه در مجلس ارجاع شد، از سوی دیگر برخی نمایندگان رایزنی‌هایی را با دولت برای ارائه لایحه‌ای در این رابطه انجام دادند و امیدوارند با تلفیق طرح مجلس و لایحه دولت،‌ حل مشکل کولبران نیز با سرعت بیشتری انجام شود.

نمایندگان مجلس اوایل سال جاری هم طرحی را در مورد ممنوعیت شلیک مستقیم به کولبران تهیه کردند که در نوبت بررسی در مجلس قرار داشت اما با هماهنگی‌های صورت گرفته با سایر نمایندگان قرار شد دوفوریت این طرح هفته آینده در مجلس مطرح شود.

در مقدمه توجیهی این طرح نیز آمده است: «کولبران ناچار به حمل اجناس برای کسب درآمد آن هم در محیط‌های کوهستانی و پرخطر هستند و به دلیل نبود کارگاه‌ها، کارخانجات و زیرساخت‌های اشتغال‌زا آنها ناچارند بار سنگینی را از کوه‌های صعب‌العبور در هنگام بارندگی و شرایط نامساعد جوی به دوش بکشند. سال‌هاست در مناطق مرزی تعدادی از کولبران به خاطر سرمازدگی، ریزش بهمن یا تیراندازی مامورین نظامی و انتظامی کشته یا زخمی می‌شوند».

مساله مهم و اساسی در اینجا این است ‌که کولبری در واقع شغل محسوب نمی‌شود و این کار که از سر ناچاری و فقر انجام می‌شود کرامت انسانی این شهروندان را زیر سؤال می‌برد و باید برای ایجاد شغل جایگزین برای مرزنشینان اقدامات جدی صورت گیرد و برای جلب سرمایه‌گذاری در این مناطق اقدام شود.

با در نظر گرفتن این واقعیت که تعدادی از مردمان این سرزمین از راه کولبری گذران زندگی می‌کنند، حل مشکلات فعلی کولبران امری ضروری است. از جمله برقراری بیمه و مستمری برای کولبران که یکی از اصلی‌ترین خواسته‌های آنهاست، با توجه به مخاطرات این کار و آسیب‌های جسمی که در برخی موارد منجر به از کار افتادگی آنها و فقیرتر شدن خانواده‌هایشان می‌شود، می‌تواند جلوی بروز بسیاری از آسیب‌های اجتماعی و نارضایتی‌ها در مناطق مرزی که نقاط استراتژیکی برای کشور به حساب می‌آیند را بگیرد که البته این امر نیازمند مطالعات کارشناسی در نهادهای مربوطه خواهد بود.

 



نظر شما
نام:
پست الکترونیکی:  
نظر شما:  
کد امنیتی: